De Nederlandse genderklinieken: VUmc Amsterdam en UMCG Groningen
De VUmc Amsterdam en UMCG Groningen zijn de twee academische centra die het "Dutch Protocol" voor genderzorg bij minderjarigen ontwikkelden. Dit protocol — gepubliceerd via de studies van De Vries en collega's — werd wereldwijd het standaard voor genderzorg. Nu, met de internationale beleidsveranderingen en de Cass Review, wordt het protocol zelf ter discussie gesteld. Wat is de huidige stand van de Nederlandse genderzorg?
Nederland heeft een bijzondere positie in de internationale genderzorggeschiedenis: het was het eerste land ter wereld dat een systematisch protocol ontwikkelde voor de medische behandeling van genderdysforie bij adolescenten. Dit "Dutch Protocol" werd de basis voor vrijwel alle genderzorgprogramma's wereldwijd.
De twee centra
VUmc Amsterdam — nu Amsterdam UMC — is het oudste en meest bekende gendercentrum van Nederland. Het is verbonden aan de namen van Henriette Delemarre-van de Waal, Peggy Cohen-Kettenis en later Annelou de Vries, auteur van de invloedrijke 2014-studie.
UMCG Groningen — Universitair Medisch Centrum Groningen — is het tweede grote centrum.
De positie na internationale kritiek
De internationale beleidsveranderingen stellen de Nederlandse centra voor vragen. Nederland heeft het protocol dat al die andere landen exporteerden; nu dat protocol internationaal onder kritiek staat, moeten de Nederlandse centra hun eigen aanpak herzien.
Zie ook: internationale kritiek op het Nederlandse protocol (NTvG, 2025).
Bronnen:
- Internationale kritiek op het Nederlandse protocol. Transspijt.nl.
- De Vries et al. 2014 — de Amsterdam-studie. Transspijt.nl.